مقالات

مفهوم صحیح انتظار

مقدمه:

انتظار فرج، انتظار قدرت اسلام است و باید کوشش کنیم تا قدرت اسلام در عالم تحقق پیدا کند، و مقدمات ظهور إن شاء الله تهیه شود.

عظمت وجودی و ابعاد مختلف شخصیت حضرت صاحب الامر (علیه السلام) باعث شده‌ ا‌ست که در طول بیش از هزار سال که از غیبت کبری می گذرد، هرگروه از مردم بسته به گرایش‌های اعتقادی، اجتماعی و فرهنگی که داشته‌اند، از دیدگاهی خاص به تحلیل شخصیت و تعیین جایگاه آن حضرت در عالم هستی بپردازند و هر گروه تنها درک و تصور خود از این موضوع را، تصور درست و مطابق با واقع تلقی کنند.
در این میان گروهی به طرح معنای درست انتظار پرداخته و در صدد تعیین وظیفه‌ و نقش مردم در دوران غیبت برآمدند، که امام خمینی (رحمه‌الله‌علیه) درخشان‌ترین آنان می‌باشند. ایشان با صراحت به نقد وبررسی یادداشت‌های مختلفی که از مسأله‌ی انتظار فرج وجود دارد، پرداخته و درباره‌ی مفهوم انتظار می‌فرمایند:
«انتظار فرج، انتظار قدرت اسلام است و باید کوشش کنیم تا قدرت اسلام در عالم تحقق پیدا کند، و مقدمات ظهور إن شاء الله تهیه شود.»[۱] در این نوشتار برای شناخت جایگاه و مفهوم انتظار در تفکر شیعی برخی از روایاتی را که در این زمینه وارد شده، مورد بررسی قرار می‌دهیم:

مفهوم انتظار
انتظار در لغت یعنی «چشم به راه بودن»[۲] اما برای درک مفهوم آن باید دانست که انتظار یک امر کاملاً وجدانی است و اگر کسی واقعیت آن را درک نکرده باشد، هرگز با توصیفات ذهنی، حقیقت آن را نمی‌فهمد. در واقع معنای انتظار فقط برای شخص منتظر، روشن و آشکار می‌شود، یعنی کسی که حالت انتظار را چشیده است، به خوبی معنای آن را می‌فهمد. به چنین شخصی می‌توان یادآوری کرد که: «آن زمانی که یکی از عزیزانتان به سفر رفته بود و شما از او خبر نداشتید و او گفته بود تا فلان موقع برمی‌گردم و … قبل از آمدنِ او چه حالی داشتید؟» آن حالِ وجدانی «انتظار» نام دارد.[۳] به تعریف دیگری نیز که در مورد انتظار مطرح شده است، توجه کنید:
«معنی الانتظار … هو کیفیّه نفسانیّه یَنبَعِثُ مِنها التّهیّؤ لِما تَنتَظِرُهُ … فَکُلَّما کان الانتظار أشَدَّ کان التّهیّؤ آکدَ. ألا أنّه إذا کان لَک مُسافرٌ تَتَوقَّعُ قدومَهُ، إزدادَ تَهَیُّؤکَ لِقُدومه کُلَّما قَرُبَ حینُه»؛[۴] «معنای انتظار عبارت است از یک حالت قلبی و روحی که از آن آماده شدن برای چیزی که در انتظارش هستی، برمی‌آید … پس هر قدر انتظار شدیدتر باشد، آماده شدن هم بیشتر می‌شود. آیا نمی‌بینی که وقتی مسافری داشته باشی که منتظر آمدنش هستی، هر چه زمان آمدنش نزدیک‌تر می‌شود، آمادگی تو برای این امر بیشتر می‌شود.»
دراین تعریف، انتظار یک حالت قلبی و نفسانی معرفی شده‌است و یکی از مهم‌ترین لوازم آن «تهیّؤ» به معنای آماده شدن است. کسی که منتظر ظهور امام عصر (علیه السلام) باشد، لازمه‌ی انتظارش این است که خود را برای ظهور ایشان آماده سازد. ولی سؤال این‌جاست که چگونه می‌توان آمادگی برای ظهور را در خود ایجاد کرد؟ در پاسخ می‌توان گفت که: آماده شدن به این است که انسان زندگی خود را در همه‌ی ابعادش مطابق میل و خواست امام (علیه السلام) قرار دهد. و معلوم است که خواسته‌ی ایشان این است که فرد دقیقاً مطابق احکام دین عمل کند.

پی نوشت ها:

[۱] . صحیفه‌ی نور، ج ۲۰، ص ۱۹۹، به نقل از کتاب معرفت امام زمان (علیه السلام) و تکلیف منتظران، ص ۱۱۳ .
[۲] . لغت‌نامه‌ی دهخدا، ذیل کلمه‌ی انتظار .
[۳] . سید محمّد بنی هاشمی، سلوک منتظران، ص ۳۳ .
[۴] . موسوی اصفهانی، مکیال المکارم، ج ۲، ص ۱۵۲ .

امتیازدهی

0%

امتیاز کاربران: اولین نفری باشید که امتیاز می دهد!
برچسب‌ها
مشاهده بیشتر

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن